زەكەرىييا، يەھيا ۋە ئىسا ئەلەيھىسسالام: مەريەم ئانا، بەشۈكتىكى نۇتۇق ۋە ئىنجىل سىرى

1. زەكەرىييا ۋە يەھيا ئەلەيھىسسالام

زەكەرىييا ئەلەيھىسسالام بەيتۇلمۇقەددەسنىڭ خىزمەتچىسى، ئىمراننىڭ قىزى مەريەمنىڭ كېپىلى بولۇپ، ھەر دائىم مەريەمنىڭ ھۇجرىسىدا غەيىپتىن كەلگەن جەننەت مېۋىلىرىنى كۆرەتتى.

زەكەرىييا ئەلەيھىسسالام سۆڭەكلىرى بوشاپ، چېچى ئاقارغان، ئايالى تۇغماس بولۇپ قالغان بولسىمۇ، ئاللاھنىڭ قۇدرىتىگە چىن پۈتۈپ بىر ۋارىس سوراپ دۇئا قىلدى. ئاللاھ تائالا ئۇنىڭغا خۇشخەۋەر بېرىپ، ئىلگىرى ھېچكىمگە قويۇلمىغان نام بىلەن يەھيا ئىسىملىك بىر پەيغەمبەر ئوغۇل بەردى.

يەھيا ئەلەيھىسسالام كىچىك چېغىدىن تارتىپ تەقۋادار، زاھىد، پۈتۈن ۋاقتىنى ئاللاھ يولىدا ئۆتكۈزگەن زات بولۇپ، يەھۇدىي پادىشاھىنىڭ شەپقەتسىزلىكى ۋە ھارام نىكاھىغا قارشى پىكىر بايان قىلغانلىقى سەۋەبىدىن شېھىت قىلىندى.

---

2. ھەزرىتى مەريەم ۋە ئىسا ئەلەيھىسسالامنىڭ تۇغۇلۇشى

ئاللاھ تائالا بارلىق ئالەم ئاياللىرىدىن ھەزرىتى مەريەمنى تاللاپ پاكلىدى. پەرىشتە جىبرىئىل ئۇنىڭغا ئاتىسىز، ئاللاھنىڭ «كۈن» (بول!) دېگەن كەلىمىسى ۋە روھى بىلەن بىر پاك پەرزەنتكە ئىگە بولىدىغانلىقىنى خەۋەر قىلدى.

مەريەم ئانىمىز ئىنسانلاردىن يىراق بىر جايغا بېرىپ، قۇرۇپ كەتكەن خورما دەرىخى ئاستىدا تولغاق ئازابىدا قالدى. ئاللاھ دەرەختىن ھۆل خورمىلارنى چۈشۈرۈپ، پۇتى ئاستىدىن تاتلىق بۇلاق ئېقىتتى.

مەريەم بوۋاقنى كۆتۈرۈپ قەۋمىنىڭ ئالدىغا كەلگەندە، ئۇلار: «ئى مەريەم! سەن ئېغىر بىر يامان ئىشنى قىلدىڭغۇ!» دەپ تەھدىت سالدى. مەريەم روزىدار ھالىتىدە بوۋاققا ئىشارەت قىلدى.

ئۇلار: «بىز بۆشۈكتىكى بوۋاق بىلەن قانداق سۆزلىشىمىز؟» دېيىشكەندە، بوۋاق ئىسا تۇيۇقسىز تىلغا كېلىپ نۇتۇق سۆزلىدى:

«قَالَ إِنِّي عَبْدُ اللَّهِ آتَانِيَ الْكِتَابَ وَجَعَلَنِي نَبِيًّا * وَجَعَلَنِي مُبَارَكًا أَيْنَ مَا كُنتُ وَأَوْصَانِي بِالصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ مَا دُمْتُ حَيًّا * وَبَرًّا بِوَالِدَتِي وَلَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّارًا شَقِيًّا»
«بوۋاق دېدى: ‹مەن ھەقىقەتەن ئاللاھنىڭ قۇلىدۇرمەن. ئۇ ماڭا كىتاب (ئىنجىل) بەردى ۋە مېنى پەيغەمبەر قىلدى. مېنى قەيەردە بولسام بەرىكەتلىك قىلدى ۋە ھاياتلا بولىدىكەنمەن ماڭا ناماز ئوقۇشنى، زاكات بېرىشنى بۇيرۇدى. مېنى ئانامغا مېھرىبان قىلدى، مېنى زالىم، بەتبەخت قىلمىدى›.» (سۈرە مەريەم: 30–32)

---

3. ئىسا ئەلەيھىسسالامنىڭ مۆجىزىلىرى

ئاللاھ تائالا ھەزرىتى ئىساغا ئىسرائىل ئەۋلادلىرىنى تەۋھىدكە باشلاش ئۈچۈن تۆۋەندىكى مۆجىزىلەرنى بەردى:

1. لايدىن قۇش ياساپ پۈۋلىسە، ئاللاھنىڭ ئىزنى بىلەن تىرىك ئۇچۇپ كېتەتتى.
2. تۇغما كۆزى قارىغۇ ۋە ئاق كېسەللەرنى سىلاپ ئاللاھنىڭ ئىزنى بىلەن شىپالاندۇراتتى.
3. ئۆلۈكلەرنى ئاللاھنىڭ ئىزنى بىلەن قەبرىدىن قايتا تىرىلدۈرەتتى.
4. كىشىلەرنىڭ ئۆيلىرىدە نېمە يېگەنلىكىنى ۋە نېمە ساقلاپ قويغانلىقىنى خەۋەر بېرەتتى.
5. ھەزرىتى ھاۋارىيلارنىڭ ئىلتىماسى بىلەن كۆكتىن لەيلەپ چۈشكەن نېمەتلىك زىياپەت داستىخىنى (مائىدە) چۈشۈرۈلدى.

ئۇ يەنە ئۆزىدىن كېيىن كېلىدىغان «ئەھمەد» (ھەزرىتى مۇھەممەد ئەلەيھىسسالام) ئىسىملىك ئەڭ ئاخىرقى پەيغەمبەرنىڭ كېلىدىغانلىقىنى ئېنىق بېشارەت قىلدى:

«وَمُبَشِّرًا بِرَسُولٍ يَأْتِي مِن بَعْدِي اسْمُهُ أَحْمَدُ» (سۈرە ساف: 6)

---

4. كرېستقا مىخلانماسلىق، ئاسمانغا كۆتۈرۈلۈش ۋە ئىنجىللارنىڭ بۇرمىلىنىشى

يەھۇدىي كاتتىلىرى رىم ھاكىمىيىتىنى قۇترىتىپ ئىسا ئەلەيھىسسالامنى ئۆلتۈرۈشكە قەست قىلدى. لېكىن ئاللاھ تائالا ئۇلارنى ئالدىدى: ئۇنىڭغا خىيانەت قىلغان يەھۇدا ئىسخارىيوتنىڭ سۈرىتىنى ئىساغا ئوخشىتىپ قويدى ۋە ئۇلار شۇ خائىننى دارغا ئاستى. ئىسا ئەلەيھىسسالام بولسا قۇدرەت بىلەن روھى ۋە جىسمى بىلەن ئاسمانغا كۆتۈرۈلدى.

«وَمَا قَتَلُوهُ وَمَا صَلَبُوهُ وَلَٰكِن شُبِّهَ لَهُمْ ۚ … بَل رَّفَعَهُ اللَّهُ إِلَيْهِ»
«ئۇلار ئۇنى ئۆلتۈرمىدىمۇ ۋە كرېستقا مىخلىمىدىمۇ، بەلكى ئۇلارغا ئوخشىتىپ قويۇلدى… بەلكى ئاللاھ ئۇنى ئۆز ھۇزۇرىغا (ئاسمانغا) كۆتۈردى.» (سۈرە نىسا: 157–158)

كېيىنكى ئەسىرلەردە، پاۋلۇسنىڭ رەھبەرلىكىدە تەۋھىد ئەقىدىسى بۇرمىلىنىپ، رىم بۇتپەرەسلىكىنىڭ تەسىرىدە «ئۈچ بىرلىك» (تەسلىس - ئاتا، ئوغۇل، مۇقەددەس روھ) ئەقىدىسى كىرگۈزۈلدى، ھەقىقىي بىر خۇدالىق ئەقىدىسى بۇزۇلدى. پەيغەمبىرىمىز مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ پەيغەمبەرلىكى بىلەن ئىسلام دىنى تەۋھىدنى قايتا ئەسلىگە كەلتۈردى.